اسد گلچینی - تفاوت‌های زیادی در کردستان (همه جا منظور مناطق کردنشین غرب کشور است) با دیگر مناطق محروم کشور وجود ندارد. همه‌ی شاخص‌های اقتصادی و اجتماعی در این مناطق، کم و بیش، مانند هم هستند. در هر دو نظام پادشاهی و اسلامی در ایران، طبقه‌ی کارگر و مردم محروم و زحمت‌کش...

پروین اشرفی - ما، مردم کار و زحمت، فقط خواهان یک انقلاب سیاسی، و به زیر کشیدن رژیم جمهوری اسلامی، نیستیم. ما خواهان یک انقلاب اجتماعی، که بُنیان نظام سرمایه‌داری را برکند و به استثمار انسان، به تبعیض و نابرابری خاتمه دهد، هستیم؛ انقلابی که نقش فرودست زنان را در همه‌ی...

سرکوب، حذف و پیوند آن با مالکیت و جدال طبقاتی! مجید میرزایی - آمریکا، که پرچم رهبری «دنیای آزاد» را بر دوش می‌کشد، برای فرار از برانگیختن افکارعُمومی و اعتراض آزاده‌گان، از شیوه‌های پیچیده‌ای بهره می‌برد، که از چشم مردم آگاه پنهان نمانده است. ساخت زندان‌هایی مخوف چون...

صمد وکیلی - مقدمه آزادی بیان یکی از مُهم‌ترین مُطالبات حُقوق سیاسی و مدنی است، که دست‌کم از انقلاب فرانسه در سال ۱۷۸۹ تاکنون در کانون گُفتمان جنبش‌های انقلابی جایگاهی ویژه داشته است. «اعلامیه‌ی حُقوق بشر و شهروند»(۱) فرانسه، در همان سال، نُخستین سندی بوده که آزادی‌های...

سلیمان بایزیدی -  فاشیسم و ایرانشهری: ساختارهای قدرت، هویت و نقد نظریه‌ی دولت-ملت ایرانشهری با بازتولید گذشته‌ی اسطوره‌ای و تاکید بر قهرمانان ملی، هویت جمعی‌ای ایجاد می‌کند که به جای انعکاس تجربه‌ی اجتماعی، با ارزش‌ها و فضائل اخلاقی پیوند خورده است. در این چهارچوب،...

ترجمه‌ی: علی رها - [توضیح مترجم: متن پیش‌رو قسمت پایانی فصل پنجم از کتاب «رزا لوکزامبورگ، آزادی زنان، و فلسفه‌‌ی انقلاب مارکس»، (۱۹۸۱)، نوشته‌ی رایا دونایفسکایا است، زیر عنوان «جنگ، زندان، و انقلاب‌ها، ۱۹-۱۹۱۴»] «"نظم در برلین برقرار است!" شما، ای فرمان‌برداران احمق!...

خالد المحمود - طرح ۲۰ ماده‌ای ترامپ، یک منازعه‌ی تاریخی-سیاسی پیچیده را به مساله‌ای اقتصادی و مدیریتی تبدیل می‌کند که راه‌حل آن در برنامه‌های زیرساختی، جذب سرمایه‌های خارجی و ابتکارات توسعه‌ای بخش خصوصی جُست‌وجو می‌شود. اشغال غیرقانونی، الحاق، آپارتاید، آواره‌سازی و...

هیوا رضاپور - آغاز اشغال و استعمار «انسان‌دوستانه» شام‌گاه جمعه، سوم اکتبر ۲۰۲۵، یازدهم مهر ۱۴۰۴، حماس در بیانیه‌ای به ‌صورت تلویحی با بخشی‌های از طرح «۲۰ ماده‌ای» دونالد ترامپ برای آتش‌بس در باریکه‌ی غزه موافقت کرد؛ اما هم‌زمان گُفت بر گُفت‌وگو درباره‌ی جزئیات آن از...

بیژن هدایت - درآمد نه سُقوط رژیم مُستبد بشار اسد، و نه صُعود احمد الشرع داعشی بر صندلی ریاست جمهوری سوریه، کافی نبود. سوریه می‌بایست شُخم می‌خورد، در خون غرقه می‌گشت، تکه‌پاره می‌شد، و هر تکه‌اش به فروش می‌رسید؛ ارزان، به قیمت خون مردمانش! گویی که برنارد لوئیس، به...

بیژن هدایت - درآمد اهریمن جنگ، از سال‌های دور و دراز پیش، بر فراز ایران سایه گُسترانده بود. از همان زمان، که «محور شرارت» اول بار در سخن‌رانی سالیانه‌ی جرج دبلیو بوش، رئیس‌ جمهور وقت ایالات متحده، در کُنگره‌ی نماینده‌گان این کشور، در بیست و نهم ژانویه‌ی ۲۰۰۲، مطرح شد....

بیژن هدایت - درآمد غزه‌ی فلسطین، جهنم نیست؛ تکه‌ای از جهنم است؛ جهنمی در گُستره‌ی خاورمیانه! شط آتش و خونی که در غزه‌ی فلسطین، از پسِ هفتم اکتبر ۲۰۲۳، با عملیات موحش «طوفان الاقصی» حماس، و نسل‌کُشی ارتش وحشی و جانی صهیونیستی، هم‌چنان جاری است، فقط نمادی از جهنم...

جعفر رسا - تئورى اقتصادى ماركس‏ درباره‌ى نظام سرمايه‌دارى، فقط نظريه‌اى براى نشان دادن محدوديت تاريخى اين نظام و تشريح علل فروپاشى آن در اثر تناقضات درونى‌اش‏ نيست. نتيجه‌ى طبعى اين تئورى، در عين حال نشان دادن اين مساله‌ى اساسى است كه چرا بر متن اين نظام، مى‌توان و...

انزو تراورسو - ترجمه‌ی: مبین رحیمی - ظهور راست رادیکال، یکی از برجسته‌ترین مشخصه‌های لحظه‌ی زمانه‌ی ما است. حکومت هشت کشور اتحادیه‌ی اروپا (اتریش، بلژیک، دانمارک، فنلاند، ایتالیا، لهستان، مجارستان و اسلواکی) به ‌واسطه‌ی احزاب راست افراطی، بیگانه‌هراس و ناسونالیستی...

رزا لوکزامبورگ - ۱۹۰۰ - ترجمه‌ی: نادر کلهری - سوسیالیست‌ها هرگز رویای وارونه کردن جهان را در سر نمی‌پرورانند، زیرا جهان از قبل روی سر خود ایستاده است. آیا این وارونگی نیست که میلیون‌ها انسان عادی از صبح تا شام در کارگاه‌ها و کارخانه‌ها، در مزارع یا معادن زغال سنگ عرق...

توضیح: گروه انتشاراتی «نیو لفت ری‌ویو» (سایدکار) در بیستم نوامبر ۲۰۲۴ مصاحبه‌ای را با یانیس واروفاکیس، اقتصاددان و سیاست‌مدار یونانی، منتشر نمود که وی در آن به طور خلاصه به تشریح نظرات خویش پیرامون ویژه‌گی‌های سرمایه‌داری معاصر و چگونگی عروج سرمایه‌ی ابری می‌پردازد....

طلیعه حسینی - از چه رنج‌هایی رهایمان کرد این تکیه‌گاه و کرسی هرکول‌وار و چه اندرزهایی برایمان به جا گذاشت چه عاری از اوهام فقدان همه‌شمولِ ارزش‌هایی که می‌شد بر آن‌ها تکیه زد، امتناعِ همه‌گُستر از انقیاد خودمان و میان تو و من، چه ناممکن است که همه‌ی آن را یک‌باره به...

مگان ترودل(١) - ترجمه‌ی: پرویز قاسمی - از سال‌های میانه‌ی دهه‌ی ١۹۷٠، دانش‌گاهیان به ندرت فعالیت‌های انقلابی گرامشی را در نظر گرفته‌اند. تاکید بیش‌تر بر یک گرامشی آکادمیزه شده بوده است(۲)، به عنوان شخصیتی که کارهای بعدی‌اش - جدای از رشد سیاسی‌اش‌- در شهر ایتالیایی...

اِی‌ین اَنگَس - ترجمه‌ی: نیکو پورورزان - یادداشت مترجم: مطلب حاضر ترجمه‌ی نوشتاری است که در شماره‌ی ۱۱ (دوره‌ی ۷۴) ماه‌نامه‌ی «مانتلی ری‌ویو» منتشر شده بود.(1) این نوشتار که توضیحی است پیرامون مفهوم «به-اصطلاح انباشت بدوی»، اگرچه مقاله‌ی کوتاهی است، ولی به غایت موجز...

آلن گرش - ترجمه‌ی: بهروز عارفی - فلسطین از فاجعه‌ای به فاجعه‌ی دیگر، «از نکبه‌ای به نکبه‌ی دیگر» دیدیه فاسَن، استاد کولژ دو فرانس، از این مزیت برخوردار است که تازه‌ترین کتابش، «یک شکست غریب»، مسئولیت رهبران سیاسی، روشن‌فکران و رسانه‌ها را در شکل دادن افکار عمومی، تا...

رزا لوگزامبورگ - ترجمه‌ی: افسانه پویش - سخن‌رانی در ۲۷ ماه مه ۱۹۱۳، در لایپزیگ(۱) تنها یک اتحاد، متضمن برقراری صلح است. تنها این اتحاد قابل اتکاست، و آن هم اتحاد پرولتاریای انقلابی جهان است! در دوران عجیبی زندگی می‌کنیم، دورانی که توجه طبقه‌ی کارگر به طور فزاینده‌ای...

اقتباس و ترجمه‌ای از متن دیدیه فَسَن(۱) - به‌ دلیل اهمیت و مرکزیت مساله‌ی فلسطین، ما در این‌جا اقتباس و ترجمه‌ی بخشی از آخرین کتاب دیدیه فَسٓنُ، «شکستی شگفت‌آور، را که اخیرا انتشارات دِکورت Découverte منتشر کرده، ارائه می‌کنیم. اقتباس و ترجمه:‌ ح.س. * * *  چگونه حول...

جیسون کوسلوسکی - ترجمه‌ی: پروین اشرفی - چه کسانی کمپین "شیطان کوچک‌تر"، یعنی هریس، را تامین مالی می‌کنند؟ مقدمه‌ی مترجم: انتخابات ریاست جمهوری در ایالات متحده یک آشفته‌بازار سیاسی، یک نمایش خیره کننده‌ی تبلیغی، است. همیشه این‌گونه بوده است. بالماسکه‌ی انتخاباتی در این...

روزا لوکزامبورگ - يادداشت ويراستار: در پاييز ۱۹۰۶، سوسيال دموكراسى آلمان در برلين يك مدرسه‌ى حزبى ايجاد نمود. سى دانشجو، كه از اعضاى حزب و اتحاديه‌هاى كارگرى انتخاب مى‌شدند، طى يك دوره‌ى فشرده‌ى شش‏ ماهه در اين مدرسه به تحصيل تاريخ سوسياليسم، اقتصاد، و مبارزه‌ى...

اریش فروم - برگردان: پارسا نیک‌جو - اریش فروم، نامه‌ای را که در پی می‌آید، در سال ۱۹۶۹، در پاسخ به نامه‌ی ولادیمیر دوبرنکوف، فیلسوف روسی، نوشته است. این نامه، با ارزش‌ترین سندی است که نشان می‌دهد وی بسیار علاقه‌مند بوده است که با متفکران سوسیالیست پیوند برقرار کند و...

علی رها - توضیح: من ترجمه‌ی نامه‌ی زیر را به علاقمندان و پژوهندگان «سرمایه»ی مارکس تقدیم می‌کنم، حتی اگر تعداد اندکی خوانش آن‌ را با جدیت دنبال کنند. اهمیت تاریخی این نامه از‌ آن روست که مارکس برای نخستین‌ بار به زبان خود به‌ طور مشخص از ساختمان واقعی کتاب پرده‌برداری...

آلن گرش - برگردان: بهروز عارفی - سال‌ها پیش از سخنان ترامپ پیشنهاد دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، برای اخراج بیش از دو میلیون نفر فلسطینیِ غزه به مصر و اردن، واکنش‌های متفاوتی برانگیخت، اما با پشتیبانی قابل ملاحظه‌ای در اسرائیل روبرو شده است. این پیشنهاد با...

میشل لووی - ترجمه‌ی: محمدرضا جعفری - نظریه‌ی اکولوژیکی جریان اصلی تاکنون آثار مارکس را نادیده گرفته، ولی در دهه‌های اخیر پژوهش‌های قابل توجهی، برخی از وجوه بسیار مهم نظریات او را درباره‌ی مسائل اکولوژیکی آشکار کرده است. از پیش‌گامان این تحقیقات، جیمز اوکانر و «نشریه...

اریک هابسبام - ترجمه‌ی فریبرز فرشیم و نرمین براهنی - عنوان این رشته از درس‌گفتارها از کتاب مشهور، اما کم خوانده‌شده‌ی، گئورگ لوکاچ، «تاریخ و آگاهی طبقاتی»، گرفته شده است. این اثر مجموعه‌ی مقالاتی است که در سال ۱۹۲۳ منتشر شده و در درون جنبش کمونیستی به‌ قوت مورد نقد و...

کمال خسروی - ایدئولوژی «طبقه‌ی متوسط» سازوکاری است که به یاری آن و با ترفند افسون ریشه‌دارترین، نیرومندترین و، از این‌ رو، کاراترین راه‌بردهای نمادین (گفتمانی ـ ایمائی) ایدئولوژی بورژوایی، واقعیت اجتماعی و تاریخی لایه‌ها، قشرها یا طبقاتی از جامعه‌ی بورژوایی معاصر به...

کالین پاورز - ترجمه‌ی: شهباز نخعی - اسرائیل هزینه‌ی جنگ و نسل‌کشی فلسطینی‌ها را چگونه تامین می‌کند؟  جنگی که اسرائیل در غزه به پیش می‌برد، مانند همه‌ی جنگ‌ها از نظر اقتصادی فوق‌العاده پُر هزینه است و رشد اقتصادی را در حالت سقوط آزاد قرار داده است. با این حال، آن‌چه که...

ویلیام رابینسون و هوای‌آن نگویان - ترجمه‌ی: سما اوریاد و کامران معتمدی - غزه: دریچه‌ای هول‌ناک رو به بحران سرمایه‌داری جهانی  در حالی که جهان با وحشت شاهد افزایش تلفات غیرنظامیان فلسطینی است و اسرائیل با اتهامات جنایت نسل‌کشی در دادگاه بین‌المللی دادگستری مواجه...

اریش فروم - مترجم: محمد راه رخشان - طبیعت انسان الف: مفهوم طبیعت انسان: مارکس هرگر، مانند بسیاری از روان‌شناسان و جامعه‌شناسان معاصر، معتقد نبود که چیزی به عنوان طبیعت انسان وجود ندارد؛ یا این که معتقد باشد انسان در هنگام تولد مانند لوح سفیدی است، که فرهنگ اجتماع (به...

آنتونیو گرامشی - «دموکراسی» وقتی نتواند در برابر فشار طبقه‌ی کارگر ظاهرا آزاد دوام بیاورد، فاشیسم را سازمان‌دهی می­‌کند. فاشیسم هم با درهم شکستن طبقه­‌ی کارگر، امکان هستی «دموکراسی» را اعاده می­‌کند. به یک معنا باید گفت که دموکراسی و فاشیسم دو روی یک سکه­‌اند، دو شکل...

جان بلامى فاستر - ترجمه‌ى: پرويز اميدوار - «در حال حاضر تاريخ‌نگارى بدون به كارگيرى طيف گسترده‌اى از مفاهيمى كه به گونه‌اى مستقيم يا غيرمستقيم با انديشه‌ى ماركس‏ رابطه دارند، و جز با قرار دادن خود در افق انديشه‌اى كه ماركس‏ آن را تعريف و تبيين كرده است، غيرممكن...

رُزا لوکزامبورگ - ترجمه‌ی: بهروز عارفی - دومین مساله‌ی دستور کار کنگره‌ی شوراهای کارگری و سربازان با مجلس ملی یا حکومت شوراها بیان شد و در واقع، مساله‌ی اساسی انقلاب در لحظه‌ی کنونی همین نکته است. یا مجلس ملی یا همه‌ی قدرت در دست شوراهای کارگری و سربازان؛ یا صرف‌نظر...

پارسا نیک‌جو - «پسرم، هجدهم مارس، آینده‌ای بس درخشان به روی تو گشوده است. تو نیز ممکن بود مانند ما در سیاهی و تباهی بزرگ شوی، در کثافت غوطه‌ور شوی، در خون بغلتی، از شرم سرخ شوی و به عذاب پستی‌ها، تن در دهی. اما این‌ها دیگر پایان یافته است! ما برای تو اشک و خون...

رزا لوکزامبورگ - ترجمه و تلخیص: عباس شهرابی فراهانی - مقدمه در سال ۱۹۱۱ که «یوتوپیاهای صلح» نوشته شد، اروپا سیر انحطاطی خود به سمت جنگ جهانی اول را آغاز کرده بود. تنش‌های روزافزون برخاسته از رقابت استعماری قدرت‌های بزرگ امپریالیستی، مسابقه‌ی تسلیحاتی و نظامی‌گری...

محسن حکیمی - نمی‌توان از کانون نویسندگان ایران و چگونگی شکل ‌گرفتن و سیر تحول و تاریخ آن از سال ۱۳۴۷ تا کنون سخن به‌ میان آورد، اما به بستری که این موجود زنده در آن شکل گرفته، به دنیا آمده، بالیده و بزرگ شده، اشاره نکرد. کانون جزء جدایی‌ناپذیری از کُل تاریخ سیاسی و...

میشل لووی - ترجمه‌ی: کاووس بهزادی - اکولوژی و نظریه‌ی مارکسیستی این مساله مناقشه‌ناپذیر است که مارکس معضلات زیست ‌محیطی دوران خود را به چالش کشید و ناقد تخریب‌های ناشی از شیوه‌ی تولید سرمایه‌دارانه بوده است. اما باید تصدیق کرد که موضوعات اکولوژیک در ساختمان نظری مارکس...

اریش فروم - برگردان: پارسا نیک‌جو - منش انقلابی توان "نه" گفتن دارد. به عبارت دیگر، او توان نافرمانی دارد. نزد وی توان نافرمانی داشتن فضیلت است. برای روشن‌تر شدن، بهتر آن است که آن چه را به اجمال گفتم، دقیق‌تر و همه‌جانبه‌تر شرح دهم: تاریخ انسان، با نافرمانی آغاز شد و...

اریش فروم - برگردان: پارسا نیک‌جو - هنگامی که دنیای قرون وسطا ویران گردید، به نظر می‌رسید که انسان غربی به سوی تحقق نهایی رویاها و خیال‌هایش گام برمی‌دارد. او خود را از آتوریته‌ی کلیسای توتالیتر، بار سنگین افکار سنتی و محدوده‌های جغرافیایی که فقط نیمه‌ی کشف شده‌ی جهان...

اریک هابسبام - برگردان: منوچهر مرزبانیان - تاریخ‌نگاری ملهم از مکتب مارکس، تحول دوگانه‌ای را پشت سر گذاشته است که هر کدام در مسیری موازی دیگری، در واقع یکی از دو نیمه‌ی مبحث نظری معروف لودویک فویرباخ را زمینه‌ی کار خود ساختند. به اعتقاد این حکیم آلمانی، «فیلسوفان...

میشل لووی - مترجمان: علیرضا برادران، نگین کابلی - پیش‌گفتار مترجم: سوسیالیسم دموکراتیک به عنوان آلترناتیوی برای نظم کنونی، ناگزیر از مواجهه و ارائه‌ی پاسخ به یکی از اساسی‌ترین بحران‌های نظام سرمایه‌داری معاصر، یعنی بحران محیط زیست خواهد بود. مبارزه در راستای نجات محیط...

برتولت برشت - برگردان: منوچهر فکری‌ارشاد -  دوستان، امروز می‌خواهم بی آن ‌که نکته­ چندان تازه‌ای را مطرح کنم، با شما چند کلمه در باب مبارزه با قدرت‌هایی سخن بگویم که در صددند فرهنگ مغرب‌زمین را، یا بقایای فرهنگی را که مُرده‌ریگ یک قرن بهره‌کشی است، در خون و لجن سر به...

اِما گلدمن - ترجمه‌ی: آرش سیفی - پیش‌گفتار مترجم: اما گلدمن، یکی از جسورترین و برجسته‌ترین چهره‌های جنبش آنارشیستی و آزادی‌خواه قرن بیستم بود. او که در روسیه‌ی تزاری (شهر کونو یا کاوناس که امروزه بخشی از لیتوانی است) به‌ دنیا آمد و در آمریکا به بلوغ فکری رسید،...

بیژن هدایت - آن‌چه در برابر چشمان ناباور ما تصویر می‌شود، و روز از پی روز با سبُعیتی بیش‌تر تکرار می‌گردد، بربریت است! غیرقابل تصور، غیرقابل فهم، چون یک ژانر هول‌انگیز سوپر- جنایی، اما، نه بر پرده‌ی نقره‌ای سینما، بر پرده‌ی سُرخی به وسعت غزه، سُرخ به رنگ خون، به رنگ...

کمال خسروی - یک: ورای واکاوی خیر؛ این جنگ اسرائیل و حماس یا جنگ حماس و اسرائیل نیست، و بنابراین، فرقی نمی‌کند که اول اسم حماس را ببریم و سپس اسم اسرائیل را، یا برعکس. این جنگ اسرائیل است علیه انسان‌های ساکنِ قفسِ دوزخین غزه، به‌ طور اخص، و جنگ اسرائیل است علیه مردم...

خیرت رویتن - ترجمه‌ی: طاها زینالی - توضیح مترجم: خیرت رویتن(۱) اقتصاددان هلندی و استاد اقتصاد در دانشگاه آمستردام است که به ‌عنوان یکی از صاحب‌نظران در حوزه‌ی رابطه‌ی هگل و مارکس شناخته می‌شود. او یکی از پژوهش‌گران مارکسی در حوزه‌ی نقد اقتصاد سیاسی با خوانش دیالکتیک...

الکساندر کوبرن - ترجمه‌ی: لقمان تدین نژاد - اسرائیل و هشدار تاریخ: سرنوشت قلعه‌الحصن سوریه مقدمه‌ی مترجم: الکساندر کوبرن، Alexander Cockburn، ۲۰۱۲-۱۹۴۱، یکی از روشن‌فکران و روزنامه‌نگاران برجسته‌ی چپ‌گرا در آمریکا بود که با نظریات شجاعانه و نامتعارف و نقدهای کوبنده‌ی...

اریک هابسبام - ترجمه‌ی: ارغوان فراهانی - موضوع سخن‌رانی من موضوعی است که در کمال تعجب بسیار جدید است.[۱] ما چنان به اصطلاحاتی هم‌چون «هویت جمعی»، «گروه‌های هویتی»، «سیاست هویت» و البته «قومیت» خو کرده‌ایم که سخت می‌توان به یاد آورد که این اصطلاحات چقدر در دایره‌ی...

حسن مرتضوی - اندیشه‌هایی پیرامون دموکراسی هنگامی كه انقلاب اكتبر رُخ داد، لوکزامبورگ در حال گذراندن حبس چهار ساله‌ی خود در زندان‌های امپراتوری آلمان بود. تنها، اسیر بیماری‌های دردناك و دست‌خوش اثرات روانی ناشی از حبسی طولانی و بی‌ارتباط با اطلاعات و منابع دنیای بیرون...

بیژن هدایت - مطبوعات و سانسور در ایران: هم‌زاد تاریخى! با پیدایش‏ زمینه‌هاى نظام سرمایه‌دارى، ایجاد و گسترش‏ شهرها، افزونى جمعیت و...، گسترش‏ ارتباطات، به ویژه در شكل انتشار و رواج مطبوعات، خود را به عنوان یک نیاز جامعه‌ی بشرى نشان مى‌دهد. روال پیش‌رفت جامعه و لزوم...

جواد طیب - پیش‌گفتار: رفقا و حضار گرامی بسیار بسیار خوش آمدید؛ با عرض درود برای همه‌ی شما رفقا، آرزوی سلامتی و خوشی دارم؛ راستش، بحثی را که من امشب قرار است زیر عنوان «در نقد ناسیونالیسم و راه‌حل‌های آن» در جغرافیای سیاسی افغانستان ارائه کنم، یک بحث تفننی نیست؛ بحثی...

اريك هابسبام - ترجمه: فرهاد بشارت - مقدمه‌ى مترجم: مقاله‌ى «ملت به مثابه‌ى يك سنت اختراعى» نوشته‌ى اريك هابسبام، مورخ و متفكر ماركسيست معاصر انگليسى، است. اين مقاله براى اولين بار در سال ۱۹۸۳ در مجموعه‌اى تحت عنوان «اختراع سنن» منتشر شد. براى ترجمه‌ى فارسى حاضر از متن...

رزا لوکزامبورگ - ترجمه‌ی: کمال خسروی - بازتولید سرمایه‌دارانه عرضه‌ کننده‌ی شکل و قواره‌ای کاملا خودویژه است. در حالی که بازتولید در هر شکل اقتصادی دیگر ـ صرف‌نظر از مداخله‌های بیرونی و قهرآمیزـ چرخه‌ای بی‌وقفه و یک‌نواخت دارد، بازتولید سرمایه‌دارانه ـ به روایت از...

اریک هابسبام - ترجمه‌: حسن مرتضوی - در این‌جا گرد آمده‌ایم تا پیرامون درون‌مایه‌ها و مسائل مربوط به برداشت ماركسیستی از تاریخ، یک‌صد سال پس از مرگ ماركس، به بحث بپردازیم. این بحث را نباید جزیی از تشریفات این مراسم تلقی كرد، هرچند باید این مراسم با یادآوری نقش یگآنه‌ی...

اریش فروم - برگردان: پارسا نیک‌جو - بخش اول: مُرادمان از "شخصیت اقتدارطلب" چیست؟ ما به طور معمول، تفاوت میان فردی که می‌خواهد بر دیگران تسلط یابد و آن‌ها را کنترل و مهار کند، و فردی که به تسلیم شدن و فرمان بُردن گرایش دارد و پذیرای تحقیر شدن است را به روشنی...

مایکل رابرتز - ترجمه‌ی: احمد سیف - فصل سوم نظریه‌ی مارکس درباره‌ی بحران در نظام سرمایه‌داری از سه قانون او درباره‌ی حرکت در شیوه‌ی تولید سرمایه‌داری نتیجه می‌شود. قانون ارزش، قانون انباشت، و قانون سودآوری.(۵۱) بر خلاف این قوانین، مارکس یک نظریه و نه یک قانون بحران...

یادداشت سردبیران مانتلی ری‌ویو - برگردان: نیکوپورورزان - تاثیر عمده‌ی کتاب «سرمایه‌ی انحصاری» به قلم پُل باران و پال سوییزی، که در سال ۱۹۶۶ در اوج جنگ ویتنام انتشار یافت و اکنون یک اثر کلاسیک محسوب می‌شود، را می‌توان به فصلی از این کتاب با عنوان «جذب مازاد: نظامی‌گری...

روزا لوکزامبورگ - ترجمه‌ی: عباس شهرابی فراهانی(۱) - مقدمه‌ی ویراستار انگلیسی: در سپتامبر ۱۹۱۸، جبهه‌ی غربی آلمان فرو پاشید و به دنبال آن، موج جدیدی از اعتصابات شکل گرفت. پایان جنگ به‌ روشنی دیده می‌شد. حکومت، که آرزومند گسترش پایگاه‌اش بود، در اقدامی برای نجات خود،...

کارل مارکس - ترجمه‌ی: روزبه آقاجری - مقدمه‌ی مترجم فارسی: شاید تز سوم از تزهای فوئرباخ تنها متن مارکس درباره‌ی آموزش باشد که به فارسی ترجمه شده است. تا پیش از این، آن‌چه می‌توان آن را نظریه‌ی آموزشی (پداگوژیک) سوسیالیستی و کمونیستی خواند، یک‌سره برآمده از نوشتارگان...

جیهان توغال - ترجمه‌ی: مهرداد امامی - مقدمه‌ی مترجم: همه‌چیز، همه‌چیز برای تو، دعاهایم، احساساتم … به کسانی که صدایم را می‌شنوند و نمی‌شنوند، به کسانی که می‌پرسند و نمی‌پرسند، ما آن [ترکیه] را دوست داریم، خیلی زیاد (۱) انتخاب مجدد اردوغان به ریاست ‌جمهوری ترکیه یک...

یادداشت سردبیران «مانتلی ری‌ویو»، مه ۲۰۲۳، دوره‌ی ۷۵، شماره‌ی ۱ - برگردان: نیکو پورورزان - تحلیل مانتلی ری‌ویو پیرامون نقش ایالات متحده در جنگ اوکرایین تا کنون به طور عمده بر توسعه‌ی ناتو (که تلاش‌های ایالات متحده و ناتو برای آوردن اوکرایین به درون این ائتلاف نظامی را...

خوان دال ماسو - ترجمه‌ی: نرگس ایمانی - به نظر می‌رسد که مساله‌ی هژمونی هم در درون و هم در بیرون از ساحت نظریه‌ی مارکسیستی مورد تحلیل و تفسیر قرار گرفته است. به دنبال مباحث طرح‌ شده در مطالعه‌ی کلاسیک جیانی فرانچیونی، در دفترهای زندان گرامشی، بنای یک نظریه‌ی عام در باب...

بهرام رحمانی - روز ۱۴ ماه مه ۲۰۲۳ (‌۲۴ اردیبهشت ۱۴۰۲)، هم‌زمان دو انتخابات ریاست جمهوری و پارلمانی در ترکیه صورت می‌گیرد. ترکیه از یک‌سو، نقش بارز و تعیین کننده‌ای در منطقه ایفا می‌کند و در کنار عربستان سعودی و جمهوری اسلامی ایران یک بازیگر فعال در مناقشات منطقه‌ای...

ژان پل سارتر - مترجم: مهدی نسرین - ما هیچ وقت به اندازه‌ی دوران اشغال توسط آلمان‌ها آزاد نبوده‌ایم. ما همه‌ی حقوق‌مان و اولا حق بیان را از دست داده بودیم. هر روز، رو در رو، به ما توهین می‌شد و باید سكوت می‌كردیم؛ ما را دسته دسته تبعید می‌كردند، به نام كارگر، یهودی و...

بیژن هدایت - هر لحظه‌ی حاکمیت جمهوری اسلامی سرمایه، با خون و جنایت درآمیخته است. استثمار مُشدد برده‌گان مُزدی، فقر و فلاکت فزاینده، تعمیق شکاف طبقاتی، حجاب اجباری و آپارتاید جنسی، نابرابری و تبعیض جنسیتی، خفقان خونین، زندان و شکنجه و اعدام، تخریب زیست مُحیطی، و...،...

اریک هابسبام - برگردان: شروین احمدی - اسپانیا در قرن شانزدهم و هلند در قرن هفدهم، امپراطوری‌های قدرت‌مندی را برپا ساختند. اما تنها بریتانیای کبیر از قرن هجدهم تا نیمه‌ی قرن بیستم و ایالات متحده پس از این تاریخ بودند که توانستند امپراطوری‌های جهانی‌ای بنا کنند که دارای...

آنتونیو گرامشی - ترجمه‌ی: رضا اسکندری - اگر واقعیت آن باشد، که تاریخ زنجیزه‌ای از تلاش‌های آدمی است برای رهانیدن خود از محدودیت‌ها، تعصبات و بُت‌پرستی؛ دلیلی وجود نخواهد داشت که پرولتاریا - که قرار است حلقه‌ی دیگری بر این زنجیز بیفزاید- نداند این زنجیر چگونه و چرا و...

آنتونیو گرامشی - برگردان: پارسا نیک‌جو - آیا ما مارکسیست هستیم؟ آیا چیزی به عنوان مارکسیست وجود دارد؟ هان ای حماقت، تو تنها نیرنگ جاودان هستی! به احتمال بسیار در چند روز آینده، به مناسبت فرا رسیدن صدمین سال‌گشت زادروز مارکس، بار دیگر این پرسش طرح خواهد شد؛ و در پاسخ...

میشل لووی - مترجم: ج. ص. - فلسفه‌ی پراکسیس در اندیشه‌ی رزا لوکزامبورگ انگلس در متنی - که در سال ۱۸۸۸ در معرفی تزهایی درباره‌ی فوئر باخ، اثر مارکس، می‌نویسد- می‌گوید: «این تزها نخستین سندی است که حاوی نطفه‌ای بی نظیر از درکی نوین از دنیا است.» در واقع، مارکس در این متن...

پانِه کوک - برگردان: بابک - دموکراسی شکل طبیعی سازمان در جماعات بشری ابتدایی بوده است. در این گونه جماعات، همه‌ی اعضای قبیله، در گردهمایی‌های عمومی، درباره‌ی فعالیت‌های مشترک خویش، شخصا و با حقوق کاملا برابر، تصمیم می‌گرفتند. در نخستین مراحل توسعه‌ی بورژوازی، در...

روزا لوگزامبورگ - عنوان بالا - رفرم يا انقلاب - مى‌تواند در اولين نظر موجب شگفتى گردد. آيا سوسيال دمكراسى مخالف رفرم اجتماعى است؟ و يا اين كه مى‌تواند انقلاب اجتماعى و دگرگونى نظام موجود را، كه هدف نهايى اوست، در برابر رفرم اجتماعى قرار بدهد؟ مسلما نه! در حقيقت، در...

بیژن هدایت - انقلاب ۵۷، و انگیزه‌ی مبارزه‌ی میلیون‌ها مردم کارگر و فرودست ایران علیه ستم و استثمار سرمایه و دیکتاتوری رژیم پهلوی، یادآور عزیزترین امیدها و آرزوهای یک نسل انسانی و شورانگیزترین روزهای زندگی آنان است؛ روزهایی که کم‌تر رُخ می‌دهد و آن گاه که با تلالوی...

شلمو آوينرى - برگردان: بابك فراهانى - بدون شك مهم‌ترين دستاورد ماركس‏ در انديشه‌ى سياسى، ارتباط فلسفى‌اى است كه او مابين پرولتاريا به مثابه‌ى يك پديده‌ى اجتماعى و سوسياليسم به عنوان برنامه‌اى براى عمل اجتماعى برقرار مى‌نمايد. ماركس‏ همواره مصرانه بر اين امر پاى...

آنتونیو گرامشی - ترجمه‌ی: علی معظمی - معنای حقیقی و مشخص برابری بورژوایی رفته رفته در تمام واقعیت عُریان خود آشكار می‌شود و این حقایق حتی از سوی بی‌بصیرت‌ترین و عقب نگه‌داشته‌شده‌ترین اقشار پرولتاریا نیز قابل فهم‌اند. بورژوازی كارخانه‌دار و زمین‌دار، صدها و هزارها...

نوربرت ترنکله - ترجمه‌ی: کمال خسروی - توضیح مترجم: عنوان کامل این نوشته «پیش به‌ سوی پَس‌رفت. نقد ناسیونالیسم چپ به روایت واگن‌کنِشت» است. سارا واگن‌کنِشت یکی از اعضای برجسته‌ی حزب چپ آلمان و عضو فراکسیون این حزب در پارلمان فدرال است و شهرت و محبوبیت خاصی بین گرایشی...

فرد مگداف و جان بلامی‌فاستر- ترجمه‌ی: کیوان ابوذر - «واضح‌ترین راه خروج [از بحران اقلیمی]، گذار به مرحله‌ای جدید از رشد است - تحولی گسترده در فعالیت اقتصادی با این هدف که سیستم دیگری را جایگزین سیستم سوخت فسیلی‌مان کنیم؛ سیستمی که در آن بتوانیم به همین شکل (یا چه بسا...

مترجم: پروین اشرفی - گفت‌وگوی جرمی اسکی هیل با نوآم چامسکی - جنگ، رسانه‌های جمعی، تبلیغات و مسئولیت! - مقدمه‌ی مترجم: این گفت‌وگو زمانی صورت می‌گیرد، که اوکراین پنجاه روز از مرگ و ویرانی جمعی را، علی‌رغم چندین دور مذاکرات در هفته‌های پیش از آن، پشت سر گذاشته بود و جنگ...

مارسل بویس و اشتفان بورنوست - ترجمه‌ی: کاووس بهزادی - رزا لوکزامبورگ، گروه «اسپارتاکوس» و مبارزه برای اپوزیسیون توان‌مند چپ عصر چهارم اوت ۱۹۱۴ چند نفر از نمایندگان چپ حزب سوسیال دمکرات آلمان [SPD] در خانه‌ی رزا لوکزامبورگ در جنوب برلن گردهم آمدند. جو بدی حکم‌فرما بود،...

مونتی جانستون - مترجم: م. مهدیزاده - کمون پاریس‏ نقشی محوری در اندیشه‌ی سیاسی مارکس‏ اشغال می‌کند. در همان اولین پیش‏‌نویس‏ کتاب «خطابیه درباره‌ی جنگ داخلی در فرانسه»، که در اواسط آوریل ۱٨۷۱ آغاز شد، او از کمون به مثابه "آغاز انقلاب اجتماعی در قرن نوزدهم نام می‌برد که...

نیما منصوری - سرکوب آزادی بیان، محدود کردن رسانه‌ها، توقیف مطبوعات، سانسور کتاب و زندانی کردن نویسندگان و روزنامه‌نویسان، از بخش‌های ثابت و همیشگی گزارش‌های خبری درباره‌ی ایران است. در نظام‌های ایدئولوژیک، برخورد دولت‌ها با مطبوعات و دیگر فعالیت‌های فرهنگی برخوردی است...

بیژن هدایت - در روزهایی که خیزش پُر شکوه مردم اعماق، جمهوری اسلامی سرمایه و ماشین وحشت و جنایت آن را به لرزش انداخته، و دریچه‌ی «تغییر» را بیش از هر زمان دیگر فراروی جامعه گُشوده، پروبلماتیک «انقلاب» نیز به گفته‌ها و نوشته‌های بسیارانی راه یافته است؛ حتا آن‌هایی که تا...

پروین اشرفی - درود می‌گویم به همه‌ی دوستان و رفقای حاضر در این برنامه و اجازه بدهید از شما تشکر کنم که از من هم دعوت کردید. و بازهم اجازه می‌خواهم با مردم افغانستان ابراز هم‌دردی بکنم که گویا امروز یک حمله‌ی انتحاری دیگر در آن‌جا، جان بسیاری از آدم‌ها را گرفت. در...

لیلا دانش - اپوزیسیون راست خارج کشور برای انقلاب خیلی عجله دارد. و این عجله ناشی از داشتن آمادگی سازمانی و کادری و برنامه‌ای آن‌ها نیست. مساله از یک‌سو مربوط است به سایه‌ی سنگین اعتراضات گُسترده در ایران که چند سالی است مدام از هر روزنی سر بلند می‌کند و هر بار پُر...

بیژن هدایت - جامعه‌ در جوش و خروش است. به نقطه‌ی اوج غلیان رسیده است. شُعله‌های خشم و عُصیان توده‌ی مردمی، که تا همین دیروز کم‌ترین حقی از آزادی، برابری، و زندگی مُحترم و مُرفه نداشتند، انبان جمهوری اسلامی سرمایه را به آتش کشیده؛ ماشین وحشت و جنایت آن را به لرزه در...

رزا لوکزامبورگ - مترجم: کیوان شفیعی - برای زندانیان سیاسی‌­ای که شکار یک نظام کهنه بودند، ما نه در آرزوی عفو بودیم و نه در پی‌ بخشش و بزرگواری. ما حق آزادی و ابراز وجود و انقلاب را برای صدها انسان شجاع و وفاداری (معتقد) طلب کردیم، که در زندان‌ها و بازداشت­‌گاه‌ها...

لیلا دانش - شور و شوق مبارزه برای خلاصی از نکبت حکومت اسلامی سرتاسر ایران را گرفته است. خشم و اراده‌ی تغییر، وجه غالب این جنب و جوش است بدون این که از شعار اولیه و محرک خود «زن زندگی، آزادی» فراتر رفته باشد. با این حال، قدرت این اعتراضات به روشنی نشان می‌دهد که زمین...

بیژن هدایت - «ایندیپندنت فارسی»، رسانه‌ی بورژوایی خبری‌- تحلیلی ایران و جهان، سه‌شنبه پنجم مهر ۱۴۰۱، بیست و هفتم سپتامبر ۲۰۲۲، تیتر زده: «شاهزاده رضا پهلوی و شماری از چهره‌های سرشناس در اطلاعیه‌ای از اعتراضات و اعتصابات ملت ایران علیه حکومت جمهوری اسلامی حمایت کردند.»...

بیژن هدایت - این روزها، روزهای شور و امید است: شور زندگی و امید تغییر! قتل فجیع مهسا (ژینا) امینی، به وسیله‌ی ماشین وحشت و جنایت جمهوری اسلامی، و به رغم تصورات خام آن‌ها که «صدا» را خفه و «شجاعت» را به بند کشیده‌اند، مولود این روزهای شور و امید شد! روزهایی نه به روال...

دن یاکوپوویچ - ترجمه‌ی: نسرین ابراهیمی - محور اصلی این مقاله، ارزیابی از سهم پایه‌ای آنتونیو گرامشی در تئوری انقلابی دگرگونی اجتماعی، به ویژه ادغام نقش حزب انقلابی به عنوان نهاد مرکزی مبارزه: جایگاه آن هم‌چون «شهریار جدید» و "تجمع روشن‌فکری"، رابطه‌اش با بازیگران...

لیلا دانش - به یاد جان باختگان آبان ۹۸ حاج داود، یکی از کسانی که بی تردید باید در دادگاه ویژه رسیدگی به جنایات حکومت اسلامی پاسخگو می‌شد. نه تنها به عنوان مجری سیاست و جزیی از دستگاه سرکوب، بلکه به عنوان یک شخص هم. در همین جهان نابرابر کنونی، هنوز امکان به محاکمه...

بیژن هدایت -  روزهای پایانی آبان ۹۸، یادآور روزهای خیزش پُر شکوه مردم اعماق علیه جمهوری اسلامی موحش سرمایه است. افزایش سه برابری قیمت بنزین، که از اولین دقایق بامداد جمعه، بیست و چهارم آبان، در رسانه‌های گروهی و شبکه‌های اجتماعی انعکاس یافت و به سرعت جامعه را...

راجان منون - برگردان: پروین اشرفی - چرا جنگ در اوکراین برای فقرای کُره‌ی زمین یک فاجعه است!  جان مینارد کینز، اقتصاددان مشهور بریتانیایی، کتاب "پیامدهای اقتصادی صلح" را در سال ۱۹۱۹ نوشت، کتابی که واقعا بحث‌برانگیز بود. او در آن کتاب هشدار داد که شرایط سخت‌گیرانه‌ی...

لیلا دانش - با تهاجم روسیه به اوکراین دیگر شکی نیست که رقابت‌، میلیتاریسم و جنگ افروزی‌های قدرت‌های بزرگ وارد مرحله‌ای می‌شود که در آن بازتعریف نظام جدید بین‌الملل تنها بر بستر جنگ و ویرانی ممکن است.  در واکنش به صحنه‌ی این جنگ، دو دستگی بسیار آشکاری با کوبیدن بر طبل...